De superkracht en valkuil: hefboomwerking

De reden waarom handelaren voor CFD's kiezen, is bijna altijd de hefboomwerking uitleg (in het Engels: leverage). Dankzij de hefboom kun je met een relatief klein bedrag een veel grotere marktpositie innemen. Het bedrag dat je zelf inlegt, noemen we de margin. De rest wordt in feite gefinancierd door de broker.

Een rekenvoorbeeld verduidelijkt dit mechanisme:

Stel, je wilt handelen in het aandeel Shell. De koers is € 25,-. Je hebt € 100,- beschikbaar.

Als de koers nu met 1% stijgt, stijgt de waarde van je positie met € 10,-. Op jouw inleg van € 100,- is dat een rendement van 10%. De hefboom vergroot je winst dus aanzienlijk.

De keerzijde is echter genadeloos. Daalt de koers met 1%? Dan verlies je direct € 10,- van je inleg. Daalt de koers met 10%? Dan is je volledige inleg van € 100,- verdampt. De hefboom werkt altijd twee kanten op en is de hoofdoorzaak van de verliezen bij particuliere handelaren.

Long en short gaan: winst in beide richtingen

Bij traditioneel beleggen verdien je alleen als de beurs stijgt. Bij CFD's heb je de volledige vrijheid om te speculeren op een daling. Dit noemen we short gaan. Als je verwacht dat de AEX gaat zakken, verkoop je een CFD-contract. Daalt de koers daadwerkelijk, dan koop je het contract later goedkoper terug en is het verschil je winst. Stijgt de koers tegen je verwachting in, dan maak je verlies.

Als je verwacht dat de koers stijgt, kies je voor een kooppositie. Dit noemen we long gaan. Deze flexibiliteit maakt CFD's populair bij daghandelaren die willen profiteren van elk type marktbeweging, ongeacht het economische klimaat.

De kosten: waarom niet voor lange termijn?

CFD's zijn ontworpen voor de korte termijn. Dit komt door de kostenstructuur. Naast de spread kosten (het verschil tussen de koop- en verkoopprijs dat je betaalt bij het openen van de trade), krijg je te maken met financieringskosten.

Omdat je met een hefboom handelt, leen je in feite geld van de broker om de volledige positie te openen. Over dit geleende deel betaal je rente. Dit heet de overnight fee of swaprente. Deze rente wordt elke nacht dat je de positie aanhoudt in rekening gebracht. Houd je een CFD-positie maandenlang vast, dan vreten deze rentekosten een aanzienlijk deel van je potentiële rendement op. Voor een 'buy and hold'-strategie zijn CFD's daarom ongeschikt.

Regelgeving en veiligheid: ESMA-regels

Vanwege de hoge risico's heeft de Europese toezichthouder (ESMA) in 2018 strenge regels ingevoerd om particuliere beleggers te beschermen. Een betrouwbare broker moet zich hieraan houden.

Het risico: margin call en stop-out

Risicomanagement bij CFD's draait om het bewaken van je marginniveau. Als je posities verlieslatend zijn, daalt je vrije ruimte. Komt je rekeningsaldo onder een bepaald kritiek niveau (het marginvereiste), dan krijg je te maken met een margin call.

Vroeger was dit een telefoontje van de broker met het verzoek geld bij te storten. Tegenwoordig is dit een geautomatiseerd proces. Stort je niet bij en loopt het verlies verder op? Dan volgt een automatische liquidatie, ook wel de 'stop-out' genoemd. De broker sluit jouw posities onmiddellijk tegen de huidige marktprijs om te voorkomen dat je saldo negatief wordt. Dit gebeurt vaak op het meest ongunstige moment.

Verschil CFD en aandelen

Om de keuze helder te maken, zetten we de verschillen op een rij.

Bij het kopen van een fysiek aandeel word je mede-eigenaar van het bedrijf. Je hebt recht op dividend en mag stemmen op de aandeelhoudersvergadering. Je betaalt geen rente om het aandeel vast te houden, waardoor het geschikt is voor jarenlange vermogensopbouw.

Bij een contract for difference (CFD) ben je geen eigenaar. Je hebt geen stemrecht. Een eventueel dividend wordt vaak wel verrekend (cash adjustment), maar je bezit niets tastbaars. Door de hefboom en de dagelijkse financieringskosten is dit instrument puur bedoeld voor speculatie op korte termijn (dagen of weken).

Veelgestelde vragen over CFD's

Is CFD-handel legaal?

Ja, het handelen in CFD's is volledig legaal in Nederland en de rest van Europa, mits aangeboden door een broker met de juiste vergunningen (zoals van de AFM of andere Europese toezichthouders).

Krijg ik dividend bij een CFD?

Je ontvangt geen dividend in de traditionele zin omdat je geen aandeelhouder bent. Echter, als je een longpositie hebt op de ex-dividenddatum, wordt er vaak een dividendcorrectie bijgeschreven op je account. Heb je een shortpositie, dan wordt dit bedrag juist van je account afgeschreven.

Wat is de minimale inleg?

Dit verschilt per broker, maar door de hefboomwerking kun je vaak al met kleine bedragen (bijvoorbeeld € 100,- of € 200,-) starten. Dit maakt de drempel laag, wat direct ook het gevaar vergroot voor onervaren handelaren.

Een krachtig instrument voor de specialist

Het risico CFD mag niet onderschat worden. Het zijn krachtige financiële instrumenten die in handen van een onervaren belegger voor grote verliezen kunnen zorgen. Ze bieden unieke kansen, zoals speculeren op dalingen en handelen met hefboom, maar vereisen een strikte discipline en diepgaande kennis van de markt.

Zie een CFD niet als een investering, maar als een instrument voor actief handelsverkeer. Ben je bereid tijd te investeren in educatie en risicomanagement? Lees dan onze uitgebreide brokerreviews om een partij te vinden die past bij jouw profiel en die voldoet aan alle veiligheidseisen.